İlgili arkadaşlara duyrulur.

Büyük resimden görüldüğü üzere servolarımızın üç girişi var, ikisi besleme üçüncüsü data(veya pwm) girişi yani darbe genişliği uyguladığımız giriştir. Hobi servomuzu kontrol etmek için bir kare dalga işaretinin darbe genişliğini belirli sınırlar içerisinde değiştiririz, yani ismini koymak gerekirse darbe-genişlik modülasyonu yaparız. Renklerden hangi pin ne işe yarıyor görebiliyoruz. Nitekim bizim servomuzda kahverengi:toprak, kırmızı:+, turuncu:data. Diğer hobi servolarda renkler nasıl bilmiyorum ama kırmızı(+) ve siyah(toprak) kablolar varsa kalan girişin pwm girişi olduğunu söyleyebiliriz.
Her şeyden önce servomuzu genel olarak nasıl sürüyoruz? Bu sorunun çoğu hobi servo için geçerli bir cevabı var:
20ms periyotlu bir kare dalga işaretimizin darbe genişliğini 1ms ile 2ms arasında değiştirerek hobi servomuza 0 ile 180 derece arasında açı veririz. Başka bir deyişle periyodu 20ms olan ve “duty cycle” ı %5 ile %10 arasında değişebilen pwm(darbe genişlik modülasyonu) işareti uygularız. Pwm demek istemiyorum çünkü bizim burda anlatmak istediğimiz sürme metodu “duty cycle” ayarlanmasından ziyade darbe genişliğinin mikrosaniyeler mertebesinden değiştirilmesi üzerine kurulmuştur. Yazının ilerleyen bölümünde sürme metodumuzun ne kadar basit ve temel bir işlem olduğu anlaşılacaktır.

Ancak bu darbe aralıkları her hobi servo için böyle değil (şimdiden sonra yazı boyunca hobi servo yerine servo diyeceğim). Nitekim bizim kullanacağımız servonun darbe aralığı 540 us ile 2400 us arasında. Peki biz bu darbe sürelerini nerden öğreneceğiz, yok mu bu kullanacağımız servonun teknik bilgileri? Yok ne yazık ki. Burda kullanacağımız servonun web sitesinde motorun temel özelliklerini yazmakla yetinmişler, servo işte siz sürersiniz demek istiyorlar heralde(site:http://towerprocn.sh15.host.35.com/towerprocn/english/servo/SERVO.html).
Her marka servo için durum böyle değil tabii ki, mesela futaba’nın sitesinde motorun sürülmesi için gereken tüm bilgiler verilmiş(site:http://www.gpdealera.com/cgi-bin/wgainf100p.pgm?I=FUTM0503):

Torque: 196 oz-in @ 6V
(13.8 kg-cm @ 6V)

Communication: Pulse Width Modulation (PWM)
Operation range: 180°
Pulse cycle: 14.25ms
Pulse width: 920-2120us
gibi.
Bizim motorumuzun bu bilgileri verilmemiş ama olsun, bu bilgileri kendimiz buluruz hem de daha öğretici bir çalışma yapmış oluruz. Çalışmamızda mikro olarak 16F628 PIC mikro, dil olarak CCS C dili seçilmiştir.

Bu bilgileri bulma işine girmeden önce servomuza bir hareket verelim, bakalım çalışıyor mu! Servomuza 1ms darbe genişliği uygulayarak konumlandığı açıya bakalım. Besleme gerilimi olarak servonuzun teknik bilgilerine bakabilirsiniz. Bizim servomuz için “Operating voltage 4.2-6V” denilmiş. Genel olarak 6V uygulanabilir, ben 5V uyguluyorum. Servomuzun data girişine b0 pinini bağlayacak olursak bunun için bizim yazacağımız temel kod:

1
2
3
4
5
6

while(1){
      output_high(pin_b0);
      delay_us(1000);
      output_low(pin_b0);
      delay_us(19000);
}

olacaktır.
Evet ben servoları sürerken timer kullanmıyorum, bu yöntemle yaptığım denemelerden gayet memnunum. Dolayısıyla temel kodumuz bu basitlikte. Şimdi eğer:

1
2
3
4
5
6
7

long b0=600;
while(1){
      output_high(pin_b0);
      delay_us(b0);
      output_low(pin_b0);
      delay_us(20000-b0);
}

yazarsak servomuzun pozisyonunu b0 değişkeniyle kontrol edebiliriz. Hobi servo sürmek bu kadar basit:)
Şimdi gelin servomuzun hangi darbe aralıklarında çalıştığını öğrenelim. Ben bunu şöyle yaptım: devremde iki adet düğme var, düğmelerden biri b0 değişkenini 50us arttırıyor, diğeri 50us azaltıyor. Düğmelere basarak ilerlerken b0 değişkenini her değişmede bilgisayara gönderiyorum, yani şu anki b0 değerini takip diyorum.
Ne zaman ki servo artık değişime tepki vermiyor(daha fazla dönemiyor) o b0 değeri benim sınır değerim oluyor. Tabi bu teste başlamadan servomuzun ilk konumunun ortada bir yerde olması için b0 ın ilk değerini 1000us civarı seçmeliyiz. Bu işi yapan kod:

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20

long b0=1000;
while(1){
if(!input(pin_b3)){ //dugmeye basildi
      b0+=50;
      delay_ms(200);
      deger=b0/10;
      putc(deger); //8 bitlik sayıyı bilgisayara gönder
}
if(!input(pin_b4)){ //dugmeye basildi
      b0-=50;
      delay_ms(200);
      deger=b0/10;
      putc(deger);
}
      output_high(pin_b0); //surmeye devam
      delay_us(b0);
      output_low(pin_b0);
      delay_us(20000-b0);
 
}//while

Bilgisayara göndermek şart değil b0 ın ilk değerini programınızda 1000us gibi sabit bir sayıya eşitleyin sonra düğmeye kaç defa bastıysanız o kadar 50 us ekleyerek(veya çıkararak) servonuzun sınır darbe genişliklerini tespit edebilirsiniz. Her düğmeye bastığınızda “toggle” eden bir led olursa adım kaçırmazsınız.

Sınır değerleri de bulduysak artık servomuzu istediğimiz açıya getirebiliriz. Peki ne kadar bir hassasiyetle? Devre düzeneğinizi bozmadan düğmelerle değiştirdiğiniz b0 değerini 50 us değil de daha az yapın, bakalım tepki veriyor mu? Bizim servomuz için bu hassasiyet “Dead band width =10 us” olarak verilmiş. Bu da yaklaşık 1 dereceye tekabül ediyor.

Peki bu yöntemle aynı anda kaç servoyu sürebiliriz?
Benim şu anda elimde 2 servo var, 2 sini rahatlıkla sürebiliyorum. ISIS simülasyonda 5 servoyu sürüyorum. Yazılan kod yine aynı mantıkta, 3 servo sürmek istersek:

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17

long s1=650,s2=650,s3=650;
while(1){
      output_high(pin_b0);
      delay_us(s1);
      output_low(pin_b0);
 
      output_high(pin_b3);
      delay_us(s2);
      output_low(pin_b3);
 
      output_high(pin_b4);
      delay_us(s3);
      output_low(pin_b4);
 
      delay_us(20000-s1-s2-s3);
 
}//while

Gelelim bu bilgilerimizi güzel bir uygulamada kullanma kısmına:
Servolarımızı s1, s2, s3 değişkenileriyle kontrol edebileceğimizi gördük, peki bu değişkenleri nasıl değiştireceğiz? İlk uygulamamızdaki gibi düğmelerle mi? Bu değerleri bilgisayarımızdan göndersek nasıl olur?
…
Bence de güzel olur. Ancak bunun için küçük bir program yazmalıyız ve bir de arayüz hazırlamalıyız. Bence bu iş için en uygun yol visual studio.net ortamında C# kullanmak. Serialport nesnesi, hazır form elemanları ve kontrol kolaylığı tam bize göre. Yani bilgisayar kısmında işimiz kolay. Peki gelen verileri PIC le nasıl alacağız? UART kesmesiyle.
Kodumuz gayet basit:

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46

while(1){
 
      output_high(pin_b0);
      delay_us(s1);
      output_low(pin_b0);
 
      output_high(pin_b3);
      delay_us(s2);
      output_low(pin_b3);
 
      output_high(pin_b4);
      delay_us(s3);
      output_low(pin_b4);
 
      delay_us(20000-s1-s2-s3);
 
}//while
}//main
 
#INT_RDA
void seri_data_geldi(){
bx=getc();
 
if(bx==200){ //sira ilk motorun
   sira=1;
}
if(bx==220){//sira ikinci motorun
   sira=2;
}
if(bx==240){//sira ucuncu motorun
   sira=3;
}
 
if(bx<200){ //gelen veri motorlara
if(sira==1){
   s1=10*bx+540;
}
if(sira==2){
   s2=10*bx+540;
}
if(sira==3){
   s3=10*bx+540;
}
}
output_toggle(pin_a1); //kesme geldi belirteci
}

Peki elimizde servo yoksa bu uygulamayı Proteusta simüle edebilir miyiz? Evet. Bunun için öncelikle “eltima virtual serial port” programı gibi bilgisayarımızda virtual serial port oluşturabilecek bir programa ihtiyacımız var. Çünkü “virtual port” oluşturamazsak visual studio.net ile açtığımız porta proteus bağlanamayacak, proteusla açtığımıza vs.net bağlanamayacak.
Dikkat etmemiz gereken bir diğer nokta proteusta kullandığımız servonun sağ tık menüsüyle açılan özelliklerinin kendi servomuzla uyuşuyor olmasıdır.

Çalışmamızdan bazı resimler:

Çalışmayla ilgili tüm dosyalar:
Proteus(7.1 SP4) Simülasyon, servo3.c, servo3.hex
C# Proje Klasörü

Bu sırada ben ne yapıyorum, okulun açılması ortalığı biraz karıştırdı, 4.sınıf olmam sebebiyle rahat bir dönem umuyor ve çalışmalarıma geniş zaman ayırabileceğimi düşünüyordum, hatta bir de rahatça çalışabileceğim ikinci bir masa aldım ancak öyle görünüyor ki bu dönem de pek rahat yok.

Data logger(data logger diyorum ama yapılan iş dijital pulse 10101… sürelerini kayıt altına almak) çalışmasında gelen veriyi +-2 us hassaslıkla kayıt edebiliyorum ancak yeniden üretilmesi konusunda bazı sıkıntılar var, sağolsun MPLAB da sık sık hata verip kapanır oldu, “debug” işini zorlaştırıyor neyse ki “workspace” i kaydedebiliyoruz. Kayıt yeri 1536 byte ram, ne yazık ki geniş bir alan değil…
Arkaplanda ilerleyen hobi servolarla robot kolu çalışmasında bugün biraz daha gelişme oldu, bilgisayardan servoya bir açı gönderip servonun o açıya gelmesi için çalışıyordum, şu sıra kısmen oldu. Ancak veri alışverişinde bir format uyumsuzluğudur gidiyor, bilgisayarda 100 dediğime PIC 15 diyor gibi(!) Bunu da bit bit inceleyerek çözmeye çalışacağım. Bu iki çalışmayı da Çalışmalarım başlığı altında detaylıca anlatılmış olarak görmek çok istediğim bir şey inşallah yakın zamanda olur.

Haftaya Ankara’da olabilmek için salı günkü 2 lab dersini bir şekilde bertaraf etmeye çalışacağım. Herkese iyi çalışmalar, yarışmalara katılmak lazım, Haccettepe nin yarışması için yeterli zamanımız var.
Konu başlığıyla sorduğumuz sorunun cevabı: sizler ve bizler için.

Bu amaçla, üniversitelerde, küçük ve orta boy işletmelerde, sanayi kuruluşlarında yürütülmekte olan uygulamalı çalışmaların teşvik edilmesi, duyurulması ve onurlandırılması amacıyla her yıl “Yaşam Bilimleri ve Teknolojileri” alanında İnterfarma A.Ş., “Fen Bilimleri ve Mühendislik” alanında Hacettepe Teknokent A.Ş. ve Eczacıbaşı-Monrol A.Ş.’nin destekleriyle her bir kategori için birincilik, ikincilik ve üçüncülük ödülleri verilecektir.

Her bir kategoride dereceye giren birinciye 15.000 YTL, ikinciye 10.000 YTL ve üçüncüye 5.000 YTL para ödülü verilecektir.

Yeni bir ürün ve üretimle ilgili yeni bir teknoloji geliştiren, mevcut ürünlerin yeni teknolojileri uygulayarak standardını yükselten, maliyetini düşüren, dünyada mevcut yeni teknolojileri Türkiye koşullarına uyarlayan, Türkiye’de mevcut teknolojik alt yapının ve birikimin yükselmesine, gelişmesine katkıda bulunan, teknolojik bilginin ticari bir ürüne dönüşmesine öncülük eden, uygulamalı projelerin teşvik edilmesi, ortaya çıkan ürünlerin ticari bir ürün haline dönüştürülmesi sürecinde desteklenmesi amacıyla düzenlenen Proje Yarışması’na son başvuru tarihi 31 Aralık 2008’dir.

Başvurular aşağıda iletişim bilgisi verilen Organizasyon Sekreteryası’na yapılacaktır. Daha detaylı bilgi www.hacettepeteknokent.com.tr web adresimizden temin edilebilecektir.

Ülkemize yeni teknolojilerin kazandırılması, yurt dışına döviz çıkışının engellenmesi ve üniversite-sanayi işbirliğinin sağlanmasına önemli katkı sağlayacağına inandığımız Proje Yarışması’nın tüm kamuoyuna duyurulmasına vereceğiniz destek ve katkılarınız için bütün basın mensuplarına teşekkürlerimizi sunarız.

Saygılarımızla,

Duyrulur, Haydi bakalım

Uzun zamandır yazmak istememe rağmen yazamadım, sitenin kapandığı sırada bir kaç gelişme oldu, onları kağıda yazdım şimdi ordan bakarak da bazı şeyleri aktaracağım. Biraz havadis biraz teknik uzun bir yazı olacak, gittiği yere kadar…

Staj vesilesiyle Anakara’ya geldim, çalışma kutumu da toparlayıp biraz da “zip”leyip getirdim, birkaç malzeme gerekti geçen hafta ilk defa meşhur Konya Sokak’a gittim. Vitrinlerin önünde gezerken heyecanım depreşiyordu, ne zaman malzeme almaya gitsem zamanım da varsa vitrin vitrin gezinirim. O esnada bir yerleden “128 byte gönderdim hepsi gitti” gibisinden sesler duydum, bir süre kulak kesildim(!) birileri bir şeyler konuşuyordu… Muhabbete girmemek için kendimi zor tuttum, sonra bir dükkana girdim, az önce konuşan zat-ı muhterem de bir süre sonra aynı dükkana girince dedim Allah gönderdi, ordan bir muhabbet… picproje.org dan da tanıdık çıktık, laf lafı açtı-malum elektronik dünyası- konuşmaktan yorulduk, kendisiyle tanıştığıma çok memnun oldum sonra iletişim adreslerimizi alıp ayrıldık. Mühendis misiniz diye girmiştim konuya, arkadaşı biraz şaşırttım ama bazen böyle deli cesareti geliyor işte… okursa kendisine burdan saygılar:)

İlk girdiğim dükkanda UDEA nın modüllerini bulabilmem güzel bir şeydi, Karaköy’de UDEA modül nerde satılıyor hala bilmiyorum. Datalogger çalışması için büyük RAM li bir PIC almam gerekiyordu 18F4520 buldum, 1536 Byte rami var, başka 18F serisi o dükkanda yoktu biz de yeter dedik aldık. 628A dan vazgeçtim çünkü tüm rami kullanmak istesem de yetersiz kaldığını farkettim. Bu arada geç de olsa bu benim ilk 18F PIC im oluyor. k128 programlayıcım güncel olmadığı için 18F4520 yi programlayabilmek için güncellemem gerekti. Güncelleme işini şöyle yaptım:diypack26.rar içindeki .msi dosyasını çalıştırdıktan sonra oluşan C:\diypgmrt dizinine gidip k128.HEX i 16F628A model bir PIC e yüklüyorsunuz, sonra bu yeni programlanmış PIC i k128 in 16F628A sıyla değiştiriyorsunuz, yani k128 in içindeki PIC e yeni program yüklemiş olduk. Yazılım olarak da artık eskisi değil C:\diypgmrt dizinindeki MicroPro.exe yi kullanıyorsunuz. Bu kadar! Programlarken “silinme” ile  alakalı bir uyarı veriyor ancak devam deyip geçerseniz programlıyor. En azından 18F4520 yi doğru programladı ve eski bazı PIC leri de test ettim. Deneme amaçlı PT2262 ve 2272-M4 encoder decoder aldım. Denemelerin ardından sonuçları burdan yazarım inş. Bu encoder-decoderin “full datasheet” lerini de firmasından rica minnet istedim, “kimsin, ne projesi napıyorsun” gibi sorulardan sonra firma yetkilileri katalogları gönderdi. Katalogları detaylı, güzel

Datalogger için uğraşıyordum da hangi kumanda sistemi basit, saf data gönderiyor ki! Biz bile preamble dı senkron du datayı epeyce kalabalık gönderiyoruz. Encoder-decoder lı sistemlerde dataya farklı işlemler uygulanıyor vs . Dolayısıyla loglama işlemine girişmeden önce sistemleri iyi tanımak lazım. Öncelikle benim loglamak istediğim data ASK modülasyonlu olması gerekiyor, çünkü elimde UDEA ve keymark olmak üzere ASK receiver var. Geçtiğimiz günlerde şu deneyleri yaptım:
Keymark alıcı modülü PC ye bağladım ve hiçbir data göndermezken çeşitli baud seçeneklerinde ne geliyor diye baktım, aynısını udea alıcı modül ile de yaptım, sonuçlar hemen hemen aynı, tamamen rastgele olduğunu düşündüğüm datalar geliyor (herhangi bir istatiksel benzerlik bulunabilir mi bilmiyorum) ya da alıcı modül öyle yorumluyor:

mavi halka içine aldıklarım A ve E dataları, bu datalar haberleşmede kullanabileceğimiz bilindik datalar. Hatırlarsanız “Rf modüllerinizi test edin” yazısında ilgili durumdan bahsetmiştim.  Bir süre sonra kendi vericimi çalıştırdım(udea veya keymark farketmiyor) ve sonuç:
yani ben rf vericiden data gönderdiğimde anlamsız veriler yerine çok yüksek bir doğruluk oranında kendi gönderdiğim ABCDE bilgisi iletildi.

Eğer alıcıyı çalıştırıp vericiyi de TX pinine bağlarsam ve TX ten hiç veri göndermezsem ekran temiz kalıyor, yani modüller “idle state” i aktarıyor (bunu sadece udea modüllerle denedim).

Önceki yazılarda UDEA ve keymark modüllerin kendi içlerinde alıcı-verici modüllerin haberleştiğinden bahsetmiştim. Yani bir keymark verici başka bir keymark çiftinin alıcısıyla çalışabilir, aynı şekilde UDEA da. Zaten satın alırken bir verici kutusundan bir de alıcı kutusundan rastgele bir çift veriliyor. Rf modüllerinizi test edin yazsını hazırlamaya çalışırken devreleri kurmuştum ama gelin görün ki UDEA nın verici-alıcısıyla keymark ın alıcı-vericini karıştırıp deneme yapmamıştım. Yani keymark verici> UDEA alıcı gibi… farklı kombinasyonları neden denemediysem! İki modülün katalogunda da ASK kullanıldığı söylenmiş. Keymark ON-OFF Keying yani ASK nın en basit formunu kullandığını söylemiş. Dolayısıyla bu modüller kendi içlerinde özel bir encoding-decoding yapmıyorsa-ki görünmüyor-  birbirleri arasında haberleşebilmeliydi. Sonuçları söylemeden ASK yi hatırlayalım:

Eğer lojik 0 durumunda düşük genlikli bir işaret yerine hiç bir şey gönderilmeseydi yine ASK ama OOK olacaktı.
UDEA verici Keymark alıcı çifti pek iyi çalışmıyor, bugün tekrar denedim verilerin ancak çok küçük bir oranını doğru alabildim. Ancak Keymark verici UDEA alıcı ile gayet güzel çalışıyor.

3310 lcd ekranı okuma işleri ise…
Nokia LCD sürücüsü pcd8544 nü inceledim, okuma konusunda iki büyük sıkıntı var. Birincisi “instruction set” te read komutu yok, evet içerde bir RAM var ama sürücü devre okuma izni vermiyor. İkincisi karakter tablosu yok, her karakter piksel piksel oluşturuluyor, kayan yazıları hatırlattı. Temel işlemler D/C (data/command), SCL(serial clock), SDIN (serial data in) pinleri üzerinden yapılıyor. SCL nin yükselen kenarında SDIN örnekleniyor. Bitler MSB önce olmak üzere gönderiliyor, 8 bit gönderildikten sonra işlem yapılıyor(komut veya data her neyse). Bu durumda okumak yine mümkün, ama biraz zor yoldan… SCL nin her yükselmesinde RB0 kesmesiyle girilen seri data kayıt edilip PIC le çözülebilir ama tahmin edeceğiniz gibi gelen data 1010101.. yumağı halinde ve işlenmesi uzun sürebilir. Yapmaya değer duruyor, işlerin gidişatına göre uğraşabilirim de uğraşamayabilirim de… Eğer siz uğraşmak isterseniz Proteus 3310 library dosyasını(hazırlayana teşekkürler), CCS C librarisini ve lcd sürücü katalogunu burdan indirebilirsiniz.

Son olarak kayan yazı panosu Farkettim ki kullandığım 74HC154 decoder in pin başına akım kapasitesi çok düşük, 20 mA, dolayısıyla parlaklık sorunları vs eksik olmuyor. Texas Ins. in power logic ismini verdiği takımda tpic6b595 adında bir “shift registeri” var, pin başına max akım 500mA nominal akım 150mA civarı gayet iyi yani. Ancak bu “shift register” bildiğimiz 74595 ler gibi değil, çıkışlar “open drain”. Şöyle: tpic6b595 de lojik 1 çıkışı diye bir çıkış yok, eğer siz çıkışa lojik 1 datası gönderirseniz çıkış toprağa çekiliyor ve toprağa çekilen pin 150mA sink akım çekebilme kabiliyetine sahip oluyor. Eğer çıkışa lojik 0 gönderirseniz katalog çıkış “off” olur demiş, yani mosfet kesime girip yüksek empedans gösteriyor.

Uzun bir yazı oldu, herkese iyi çalışmalar dilerim.

Ben pic in bank yapısından şikayet ettikçe sevgili hocam bırak pic i artık(!), diğer mikroları kullan diye baskı yaptı. Bu baskılar altında CCS C nin helpini karıştırdım, “ram”i nasıl verimli kullanabilirim, bank geçişlerini nasıl yaparım sorularına cevap aradım. Öncesinde bu işlemleri “pointer”, döngü vs kullanarak kendim yapmaya karar vermiştim, ancak bank2 ye bir türlü geçemedim, sanırım kullandığım pointer in yazıldığı bankla pointerin ulaşmak istediği bank arasında bir karışıklık oluyor, her ne kadar C kodları içine asm yazsam da bu banktaki pointeri kullanacaksan başka banka yazamazsın gibi bir durumla karşılaştım, ya da ben öyle anladım. Üstelik kendim yazsaydım her ne kadar “ram”in tüm bölümlerine ulaşsam da compiler ın benim yazdığım datanın üzerine yazıp yazmayacağından emin olamazdım, bu riski en son CCS C nin ürettiği asm kodu adım adım okuyarak test etmeyi düşünmüştüm, zor ama başka çare yok gibiydi. “Help” te gözüme ilişen “memory allocation” fonksiyonlarını kullanmak istedim, ram de tahmini boş alan kadar -yaklaşık 200 byte- iptr=malloc(10); yazıp derledim, hiç hata vermedi. Dedim acaba bu malloc iş görür mü, ancak sonrasında deneme amaçlı yaptığım malloc(300), malloc(400) gibi ifadeler de hata vermedi, bu fonksiyon nerde ayırdığını sanıyor bu kadar yeri dedim ve kullanmaktan vazgeçtim.
Sonra baktım CCS C nin “help”inde write_bank, read_bank adında iki fonksiyon iş görür gibi duruyor. Bu fonksiyonlar hangi bankın kaçıncı gözüne okuma veya yazma yapacağınızı parametre olarak alıp okuma veya yazma işlemini yapabiliyor. Ayrıca “#include” satırının hemen altına yazılan “#reserve” ifadesiyle “ram”de herhangi bir bölge için “compiler” a bu bölgeye girme kardeşim, değişkenlerini başka yerlere yaz diyebiliyorsunuz. Ben de öyle yaptım ancak her alanı da alamıyorsunuz, mesela normalde 20H ile 7FH arasında olan bank0 için #reserve 0×2F:0×7F
diyerek 16 byte ı “compiler”a bırakayım 2FH ile 7FH arasını “reserve” edeyim dedim ancak “compiler” 7EH bana lazım hatası verdi, niye lazım diye sormadan “reserve” ettiğim alanı bir byte daha düşürdüm bu sefer de 7DH lazım dedi, düşe düşe 76H ye kadar düştüm. Böylece ilk bankta

1

#reserve 0x2F:0x76

ifadesiyle “reserve” ettiğim ve rahat rahat kullanabileceğim 72 byte lık bir alanım oldu. Diğer bankları da aşağıdaki bildirimlerle tamamını “reserve” edebildim, “compiler” herhangi bir hak iddia etmedi:)

1
2

#reserve 0xA0:0xEF
#reserve 0x120:0x14F

Böylece toplamda 72+80+48=200 byte “ram” alanı açmış oldum. Kalan 24 byte compiler a kaldı, helali hoş olsun:)

Peki bu alanlarda nasıl okuma yazma yapacağız?
Okuma ve yazma işlemi için basit iki geçiş fonksiyonu kullanacağız. Yazma için olana sadece 200 gözden kaçıncısına ne yazması gerektiğini söylüyoruz, bu fonksiyon verdiğimiz indisin bizim “ram”de hangi bank a tekabül ettiğini buluyor ve oraya yazıyor. Yani 200 gözlük bellek bölgesini bir dizi gibi kullanabiliyoruz. Ben şimdilik sadece yazma işlemi için olan fonksiyonu yazdım, okuma için olanı bu fonksiyon üzerinde küçük değişikliklerle elde edebiliriz. Deneme amaçlı “ram”e 1 den 200 e kadar sayıları doldurmak istedim ve sonuç gayet iyi. Bu satırları sonucu alır almaz yazdım, belki bir sorun çıkabilir, testler sonucunda bir gelişme olursa yine burdan haber veririm Bakmak isterseniz ilgili kod ve resmi aşağıya koyuyorum, iyi çalışmalar.

1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35

/*Fatih Erdem 9 Ağu 08
Data logger çalışmasının bir parçası
*/
#include <16f628A.H>
#reserve 0x2F:0x76
#reserve 0xA0:0xEF
#reserve 0x120:0x14F
#fuses XT, NOMCLR, NOPROTECT, NOWDT, NOLVP
#use delay(clock=4000000)
void ram_yaz(int index, int data);
 
void main(void){
int i;
 
for(i=1;i<=200;i++){
 ram_yaz(i,i);
}
 
}
 
void ram_yaz(int index, int data){
   if(index>=1 && index<=72){ //bank0
      write_bank(0,index+0x0F-1,data);
   }
 
   if(index>=73 && index<=152){//bank1
      write_bank(1,index-73,data);
   }
 
   if(index>=153 && index<=200){//bank2
      write_bank(2,index-153,data);
   }
 
 
}

Dosyayı indirmek isteyen olursa : ram.c

LCD ekranlar genelde çıkış (output) aracı olarak kullanılıyor ancak R/W ucunda R seçeneği olduğuna göre okunabilmeli de, nitekim okunuyor.

Burda bahsedeceklerim hitachi nin HD44780U LCD sürücüsü için geçerlidir, ancak komutlar hitachi ye özgü değil standart sanırım. 2×16 paralel LCD nin özelliklerini anlamanın en kolay yolu bağlantısını vereceğim dokumanlardan ilkindeki 2 tabloyu göz önüne alarak isis simülasyon yapmaktır.

R/W ucu eğer 0 da ise sinyal akış yönü dışardan LCD ye, yani yazma işlemi; R/W ucu 1 de ise sinyal akış yönü LCD den dışarıdır, yani okuma.

RS pini ise eğer yazma modundaysak yani R/W ucu 0 da iken; 8 veya 4 bit le gönderilen sinyallerin komut mu yoksa data mı olarak algılanacağını belirler; okuma modundayken (R/W 1 iken) okunacak verinin lcd nin durumu mu yoksa o anda kursorun bulunduğu yerdeki data mı olacağını belirliyor. Yanlış hatırlamıyorsam RS=1 data, RS=0 komut gönderimi için.

E ise işlemin tetiklenme anını belirler. Örnek LCD ye sinyal (data veya komut) göndermek istiyorsunuz data pinlerine uygun datayı yerleştirdiniz, RW ucunu 0 a çektiniz, sinyalin gönderilmesi için E pini lojik 1 den lojik 0 a düşüş geçişi yapmalıdır. Sinyal tam bu geçiş esnasında gönderilir. Okuma işlemi ise E pinin lojik 0 dan lojik 1 e geçişinde veya E pini lojik 1 de iken olabilir. Aslında 2×16 paralel LCD kullanımı bu bilgilerden ibaret, gerisi tabloya bakıp uygulamak.

Denemeler esnasında kafamı karıştıran birkaç durum oldu, veri akışı için 4 bitlik seçmek istediğinizde bakıyorsunuz ki göndermeniz gereken komut 8 bitlik 4 bitlik bağlantı yaptığımızda 8 bitlik komutu nasıl göndereceğim diye sormuştum kendi kendime. PIC ler 4 bitle LCD leri çalıştırabiliyordu, sonra acaba PIC bu 4 pinden ne yazıyor diye araştırmaya başladım, CCS C nin asm çıktılarını incelemeye başladım -bu arada CCS C den soğudum biraz-, baktım asm okumakla olmayacak ISIS da lcd pinlerine lojik analizör bağladım. Ancak lojik analizörle elde ettiğim verileri ayıklamak pek kolay görünmediğinden ondan da vazgeçtim. Sahi PIC in çalışma esnasında portlara yazdığı verileri en kolay nasıl kayıt -log- altına alırız? Neyse, sonra yine çözümü komut tablosunda buldum, gözümün önündeki function set komutunun ilk 4 bitini dikkate almayıp sadece son 4 bitini gönderdiğinizde ekran 4 bit moda geçiyormuş

Read işleminde ise LCD sürücüsüyle çıkan datayı çakıştırmamak için read yapmadan önce sürücü-lcd nin izole edilmesi gerekiyor, 74-541 bu iş için uygun gibi.

Isis deneme yapmak için LM016L LCD ekranını ve “logic state”leri kullanabilirsiniz.
İlgili dosyalar:

Doküman
HD44780u Katalog